Google Chrome Extensions Nədir və Necə İstifadə Olunur?
İnternetdən gündəlik istifadə edərkən bəzi işləri daha sürətli və rahat yerinə yetirmək istəyirik. Məsələn, xarici dildə olan mətnləri tərcümə etmək, yazılardakı səhvləri yoxlamaq, veb saytlar haqqında məlumat əldə etmək və ya təkrarlanan əməliyyatlara sərf etdiyimiz vaxtı azaltmaq.
Bütün bunları həyata keçirmək üçün ayrıca proqram yükləməyə ehtiyac olmaya bilər. Google Chrome brauzerinə əlavə olunan kiçik alətlər vasitəsilə bir çox işi daha rahat görmək mümkündür.
Bu alətlər Google Chrome Extensions, yəni Chrome brauzer əlavələri adlanır.
Bəs Google Chrome Extensions nədir, necə işləyir, hansı üstünlükləri var və onları necə quraşdırmaq olar?
Google Chrome Extensions Nədir?
Google Chrome Extensions Google Chrome brauzerinin funksiyalarını genişləndirmək üçün hazırlanmış əlavə proqramlardır.
Sadə dillə desək, Chrome Extensions brauzerə yeni imkanlar əlavə edən kiçik alətlərdir.
Məsələn, Google Chrome vasitəsilə xarici dildə məqalə oxuyursunuzsa, tərcümə əlavəsindən istifadə edə bilərsiniz. Yaxud hər gün ingilis dilində email yazırsınızsa, qrammatik səhvləri yoxlayan əlavə işinizi asanlaşdıra bilər.
Chrome əlavələri müxtəlif məqsədlər üçün hazırlanır. Onların arasında məhsuldarlıq, təhlükəsizlik, tərcümə, dizayn, SEO və rəqəmsal marketinq üçün nəzərdə tutulmuş alətlər mövcuddur.
Bu əlavələrin böyük hissəsini Google-un rəsmi Chrome Web Store platformasında tapmaq mümkündür.
Google Chrome Extensions Necə İşləyir?
Chrome əlavələri brauzerə quraşdırıldıqdan sonra müəyyən funksiyaları yerinə yetirir.
Bəzi əlavələr brauzerin yuxarı hissəsində yerləşən ikon vasitəsilə aktivləşdirilir. Digərləri isə istifadəçi veb sayta daxil olduqda avtomatik işləyə bilər.
Məsələn, bir SEO mütəxəssisi veb saytın texniki xüsusiyyətlərini araşdırmaq istəyir.
Bunun üçün müxtəlif platformalara daxil olmaq əvəzinə, uyğun Chrome əlavəsindən istifadə edərək müəyyən məlumatları birbaşa brauzerdə görə bilər.
Eyni zamanda, bəzi əlavələr seçilmiş mətni tərcümə etməyə, səhifənin rəng kodlarını müəyyənləşdirməyə və ya yazı səhvlərini yoxlamağa kömək edir.
Əlavələrin işləmə prinsipi onların funksiyalarından və verilmiş icazələrdən asılıdır.
Google Chrome Extensions Necə Quraşdırılır?
Google Chrome əlavələrini quraşdırmaq kifayət qədər sadədir.
1. Chrome Web Store-a daxil olun
İlk olaraq Google Chrome brauzerini açın və Chrome Web Store saytına daxil olun.
2. Lazım olan əlavəni axtarın
Axtarış bölməsinə istifadə etmək istədiyiniz əlavənin adını yazın.
Məsələn, “Google Translate” və ya “Grammarly”.
3. Əlavəni seçin
Axtarış nəticələrində uyğun əlavəni açın.
Quraşdırmadan əvvəl onun təsvirini, tərtibatçısını, istifadəçi rəylərini və tələb etdiyi icazələri nəzərdən keçirin.
4. Chrome-a əlavə edin
“Add to Chrome” düyməsinə klikləyin.
Brauzer əlavə icazələr tələb edərsə, onları yoxlayın və uyğun hesab etdiyiniz halda quraşdırmanı təsdiqləyin.
5. Əlavədən istifadə edin
Quraşdırmadan sonra əlavəni Chrome-un alətlər panelindəki Extensions menyusundan tapa bilərsiniz.
Tez-tez istifadə etdiyiniz əlavəni alətlər panelinə sabitləmək də mümkündür.
Beləliklə, lazım olan funksiyaya daha rahat daxil ola bilərsiniz.
Ən Faydalı Google Chrome Extensions Nümunələri
Google Chrome üçün minlərlə əlavə mövcuddur. Lakin onların hamısı hər istifadəçi üçün eyni dərəcədə faydalı deyil.
Aşağıdakı əlavələr gündəlik işlərdə, təhsildə və rəqəmsal marketinq sahəsində istifadə oluna bilən nümunələrdir.
1. Google Translate – Mətnləri Tərcümə Etmək Üçün
Google Translate xarici dillərdə olan mətnləri anlamağa kömək edən məşhur tərcümə alətidir.
<AsyncImage query=”Google Translate Chrome extension icon official” aspectRatio=”5:2″ maxWidth=”320px” fit=”contain”/>
Bu əlavə vasitəsilə veb səhifələrdəki seçilmiş mətnləri tərcümə etmək mümkündür.
Məsələn, ingilis dilində yazılmış marketinq məqaləsini oxuyarkən başa düşmədiyiniz hissəni seçərək tərcüməsinə baxa bilərsiniz.
Google Translate xüsusilə xarici mənbələrdən məlumat toplayan tələbələr, marketinq mütəxəssisləri və gündəlik internet istifadəçiləri üçün faydalıdır.
Qeyd edək ki, Chrome brauzerinin özündə də səhifə tərcüməsi funksiyası mövcuddur.
2. Grammarly – İngilis Dilində Yazıları Yoxlamaq Üçün
Grammarly ingilis dilində yazılan mətnlərdə qrammatik və orfoqrafik səhvləri müəyyən etməyə kömək edən alətdir.
<AsyncImage query=”Grammarly browser extension official logo” aspectRatio=”5:2″ maxWidth=”320px” fit=”contain”/>
Bu əlavə email yazarkən, sosial media mətnləri hazırlayarkən və ya ingilis dilində sənədlər üzərində işləyərkən faydalı ola bilər.
Məsələn, xarici müştəriyə ingilis dilində email göndərirsinizsə, Grammarly bəzi yazı səhvlərini və ifadə problemlərini müəyyən edə bilər.
Əlavə yazının daha aydın ifadə olunması üçün müəyyən təkliflər də təqdim edir.
Bununla belə, avtomatik düzəlişləri qəbul etməzdən əvvəl mətnin mənasının dəyişmədiyini yoxlamaq vacibdir.
3. Wappalyzer – Veb Sayt Texnologiyalarını Öyrənmək Üçün
Wappalyzer veb saytların istifadə etdiyi texnologiyalar haqqında məlumat əldə etməyə kömək edən Chrome əlavəsidir.
<AsyncImage query=”Wappalyzer official logo browser extension” aspectRatio=”5:2″ maxWidth=”320px” fit=”contain”/>
Bu alət vasitəsilə müəyyən veb saytın hansı texnologiyalar əsasında qurulduğunu araşdırmaq mümkündür.
Məsələn, saytın WordPress, Shopify və ya başqa platformadan istifadə edib-etmədiyini müəyyənləşdirmək olar.
Wappalyzer xüsusilə veb sayt hazırlayan mütəxəssislər, marketinq agentlikləri və rəqib saytları araşdıran şəxslər üçün faydalıdır.
Lakin alətin göstərdiyi məlumatlar aşkarlana bilən texnologiyalarla məhdudlaşır və hər zaman tam olmaya bilər.
4. SEOquake – SEO Analizi Üçün
SEOquake veb səhifələrin bəzi SEO göstəricilərini yoxlamağa kömək edən brauzer əlavəsidir.
Məsələn, bir SEO mütəxəssisi rəqibin bloq məqaləsini araşdırarkən SEOquake vasitəsilə səhifənin bəzi əsas elementlərini daha rahat yoxlaya bilər.
Bu cür alətlər ilkin SEO təhlilində faydalıdır.
Lakin SEOquake və oxşar əlavələr tam texniki SEO auditini əvəz etmir.
Google Chrome Extensions İstifadəsinin Üstünlükləri
Chrome əlavələrinin əsas üstünlüyü gündəlik iş prosesini sadələşdirməsidir.
Vaxta Qənaət Etməyə Kömək Edir
Bəzi əməliyyatları yerinə yetirmək üçün ayrıca proqram və ya veb sayt açmağa ehtiyac qalmır.
Məsələn, seçilmiş mətni birbaşa brauzerdə tərcümə etmək mümkündür.
İş Məhsuldarlığını Artıra Bilər
Yazı yoxlama, məlumat toplama və müxtəlif texniki analiz funksiyaları gündəlik tapşırıqların daha rahat yerinə yetirilməsinə kömək edir.
Müxtəlif Peşələr Üçün Faydalıdır
Chrome əlavələrindən tələbələr, müəllimlər, dizaynerlər, proqramçılar, SEO və marketinq mütəxəssisləri istifadə edə bilərlər.
İstifadəsi Rahatdır
Bir çox Chrome əlavəsi sadə interfeysə malikdir və brauzerin içərisindən idarə olunur.
Pulsuz Seçimlər Mövcuddur
Chrome Web Store-da pulsuz əlavələr və pulsuz funksiyaları olan ödənişli alətlər mövcuddur.
Lakin bəzi funksiyalar üçün abunəlik tələb oluna bilər.
Google Chrome Extensions Təhlükəsizdirmi?
Chrome əlavələri faydalı olsa da, onları quraşdırarkən təhlükəsizlik məsələlərinə diqqət yetirmək vacibdir.
Bəzi əlavələr işləmək üçün veb səhifələrdəki məlumatlara giriş icazəsi tələb edir.
Etibarsız əlavələr məxfilik və məlumat təhlükəsizliyi baxımından risk yarada bilər.
Bu səbəbdən aşağıdakı məqamlara diqqət yetirmək tövsiyə olunur:
- Əlavələri mümkün qədər rəsmi Chrome Web Store-dan quraşdırın.
- Əlavənin tərtibatçısını və istifadəçi rəylərini yoxlayın.
- Tələb olunan icazələri diqqətlə oxuyun.
- İstifadə etmədiyiniz əlavələri silin.
- Şübhəli və ya lazımsız icazələr istəyən əlavələrdən uzaq durun.
- Brauzerin və əlavələrin yenilənməsinə diqqət edin.
Unutmayın ki, əlavənin rəsmi mağazada yerləşməsi onun tamamilə risksiz olduğu anlamına gəlmir.
Google Chrome Extensions Necə Silinir?
İstifadə etmədiyiniz Chrome əlavələrini silmək də asandır.
Bunun üçün Google Chrome brauzerində sağ yuxarı hissədə yerləşən Extensions menyusunu açın.
Daha sonra “Manage Extensions” bölməsinə keçin.
Burada quraşdırılmış əlavələrin siyahısını görə bilərsiniz.
İstifadə etmədiyiniz əlavənin qarşısındakı “Remove” düyməsinə klikləyərək onu brauzerdən silmək mümkündür.
Əlavəni müvəqqəti dayandırmaq istəyirsinizsə, onu tam silmədən deaktiv edə bilərsiniz.
Chrome-un ünvan sətrinə chrome://extensions yazmaqla da əlavələrin idarəetmə səhifəsini açmaq mümkündür.
Google Chrome Extensions SEO və Rəqəmsal Marketinqdə Niyə Faydalıdır?
Rəqəmsal marketinq sahəsində çalışan mütəxəssislər gündəlik olaraq müxtəlif veb saytları araşdırır, reklam nəticələrini qiymətləndirir və kontent hazırlayırlar.
Bu proseslərdə Chrome əlavələri köməkçi alət rolunu oynaya bilər.
Məsələn, SEO mütəxəssisi SEOquake vasitəsilə səhifənin bəzi SEO elementlərini yoxlaya bilər.
Veb sayt hazırlayan mütəxəssis Wappalyzer ilə rəqib saytların istifadə etdiyi texnologiyaları araşdıra bilər.
Kontent hazırlayan şəxs isə Grammarly vasitəsilə ingilis dilində mətnlərini yoxlaya bilər.
Bununla belə, Chrome əlavələri peşəkar analitika, SEO və reklam platformalarını tam əvəz etmir.
Onlardan əsasən gündəlik tapşırıqları asanlaşdırmaq və ilkin məlumat toplamaq üçün istifadə etmək daha məqsədəuyğundur.
Rəqəmsal marketinq sahəsində daha geniş xidmətlərə ehtiyacınız varsa, Online Media vasitəsilə SEO, Google Ads, SMM və digər rəqəmsal marketinq xidmətləri ilə tanış ola bilərsiniz.